به منظور بررسی اثرات حذف برگ بر روی عملکرد و اجزای عملکرد آفتابگردان، آزمایشی در طی سال 1379 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز واقع در اراضی کرکج به اجرا گذاشته شد. ارقام مورد بررسی هیبریدهای آذرگل( CMS19×R46)  و گلشید (CMS31×R46) آفتابگردان بودند. عملیات حذف برگ ها در شروع مرحله گرده افشانی (R5) صورت گرفت و تیمار های مورد نظر شامل پنج سطح، حذف برگ های 1/3 فوقانی، 1/3 میانی، 1/2 تحتانی ساقه، حذف کل برگ های ساقه و تیمار شاهد (بدون حذف برگ) بود. از طرح آزمایشی بلوک های کاملا تصادفی با سه تکرار استفاده گردید. نتایج این بررسی نشان داد که حذف برگ بر روی قطر ساقه و ارتفاع بوته آفتابگردان تاثیری ندارد، ولی قطر طبق، درصد دانه های پر، وزن هزار دانه، شاخص برداشت و عملکرد دانه از همه تیمارهای حذف برگی تحت تاثیر قرار می گیرد. برگ های1/2  میانی ساقه به دلیل سطح بزرگتر و شرکت فعال در فرآیند فتوسنتز بهتر از سایر برگ ها در انباشت دانه ها ایفای نقش می کنند. حذف 100 درصد برگ ها بیشترین کاهش عملکرد دانه را در مقایسه با تیمار شاهد به دلیل کاهش وزن هزار دانه و درصد دانه های پر موجب گردید.

به منظور تعیین حد بحرانی غلظت نیتروژن برگ کلزا و مطالعه همبستگی عملکرد واجزای عملکرد این گیاه با غلظت نیتروژن برگ، طی پژوهشی در سال 1396 در مزارع کلزای پاییزه دشت ورامین، تعداد 35 مزرعه که از نظر مدیریتی یکسان بودند و در سری غالب خاک منطقه(سری ورامین) واقع شده بودند، انتخاب و نمونه برگ از این مزارع تهیه شد. در فصل برداشت نیز از تمامی مزارع مورد مطالعه سه کادر یک متر مربعی، نمونه تصادفی برداشت و میانگین عملکرد دانه تعیین گردید. سپس با استفاده از روش گرافیکی کیت و نلسون، غلظت بحرانی نیتروژن برگ کلزا برای عملکرد نسبی دانه 90 درصد، 3 درصد در وزن خشک برگ تعیین گردید. روابط همبستگی معنی داری بین محتوای نیتروژن برگ کلزا به عنوان متغیر مستقل(X) با سایر صفات از جمله عملکرد دانه و اجزای عملکرد به عنوان متغیر های وابسته(Y) در سطح 35 مزرعه مطالعه شده وجود داشت. نتایج مطالعات نشان داد که عملکرد دانه کلزا تحت تاثیر محتوای نیتروژن برگ است. محتوای نیتروژن برگ کلزا با عملکرد دانه، همبستگی معنی دار داشت. معادله رگرسیون این همبستگی از تابع درجه دوم با ضریب تبیین 97/0 پیروی می کرد. عملکرد نسبی دانه کلزا تنها تا غلظت 36/4 درصد نیتروژن برگ افزایش یافت و از آن به بعد، افزایش محتوای نیتروژن برگ، تاثیری بر افزایش عملکرد دانه نداشت.

متن کامل مقاله های این شماره به زبان انگلیسی می باشد، لطفا برای مشاهده متن کامل مقالات به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.

به منظور مطالعه تاثیر برگ زدایی بر مبنای موقعیت برگ و ازت بر عملکرد، اجزاء عملکرد و خصوصیات جوانه زنی بذرهای تولید شده ذرت، پژوهشی مزرعه ای و آزمایشگاهی در سال 1392 در کرمانشاه اجرا شد. عوامل مورد مطالعه در پژوهش مزرعه ای شامل برگ زدایی بر مبنای موقعیت برگ (عدم حذف برگ، حذف برگ های بالای بلال، حذف برگ های پایین بلال و حذف کامل برگ ها) و مقدار ازت (0 و 100 کیلوگرم در هکتار) بودند. بذرهای حاصل از پژوهش مزرعه ای در پژوهش آزمایشگاهی جهت تعیین اثر شرایط محیطی گیاه مادری (تیمارهای مزرعه ای) بر خصوصیات جوانه زنی بذر مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج نشان داد که برگ زدایی کامل در مرحله تاسل دهی باعث صفر شدن تعداد دانه در ستون و ردیف بلال و عملکرد دانه شد. در شرایطی که گیاه برگ زدایی نشد، مصرف ازت باعث کاهش عملکرد دانه گیاه شد. حذف برگ های بالا و پایین بلال و ازت تاثیری بر درصد جوانه زنی بذر، طول ساقه چه و ریشه چه و وزن گیاهچه های تولید شده ذرت نداشت. در شرایط استفاده از نیتروژن، حذف برگ های بالایی بلال باعث کاهش بنیه وزنی بذر شد. به عنوان توصیه کاربردی می توان پیشنهاد داد که درصورتی که از ازت در مرحله تاسل دهی استفاده شود می توان برگ های بالای بلال را برای تغذیه دام برداشت کرد بدون این که عملکرد دانه ذرت کاهش یابد.

این آزمایش به منظور بررسی تاثیر مصرف سموم علفکش های دو منظوره توتال، آسرت، آپیروس و شوالیه و ارزیابی کارایی آنها با علفکش های متداول تاپیک+ گرانستار بر عملکرد و اجزای عملکرد گندم رقم پیشتاز در منطقه ایلام با توجه به بروز پدیده مقاومت در شهرستان چرداول ایلام در سال زراعی 90-1389 اجرا گردید. آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 6 تیمار و 6 تکرار انجام گردید. تیمارهای آزمایش شامل شاهد بدون مصرف علفکش، آپیروس با دز مصرفی 26.6 گرم در هکتار، شوالیه با دز مصرفی 400 گرم در هکتار، آسرت با دز مصرفی 2.5 لیتر در هکتار، توتال با دز مصرفی 40 گرم در هکتار، تاپیک+گرانستار با دز مصرفی 0.8 لیتر+25 گرم در هکتار و شاهد بدون مصرف علفکش بود. همراه آپیروس و شوالیه و توتال سیتوگیت به صورت دو در هزار مصرف گردید، بر اساس نتایج حاصل از این آزمایش بیشترین و کمترین درصد کنترل علف های هرز پهن برگ به ترتیب به تیمارهای توتال و آپیروس متعلق بود. همچنین بیشترین و کمترین درصد کنترل علف های هرز کشیده برگ به ترتیب به تیمارهای توتال و آسرت تعلق داشت و در مجموع بیشترین و کمترین درصد کنترل کل علف های هرز پهن برگ و کشیده برگ به ترتیب به تیمارهای توتال و آسرت اختصاص یافت. گندم در تیمار توتال بیشترین و در تیمار آسرت کمترین عملکرد دانه، وزن هزار دانه و شاخص برداشت را دارا بود. بنابراین با توجه به این که استفاده مداوم از اختلاط دو علفکش تاپیک+گرانستار باعث بروز بیوتیپ های مقاوم به این علفکش ها در بین علف های هرز در استان شده است، لذا با توجه به نتایج این آزمایش به منظور کاهش بیوتیپ های مقاوم و همچنین کاهش اثرات مضر بر محیط زیست می توان به ترتیب علفکش های توتال و شوالیه را جایگزین مناسبی برای مخلوط دو علفکش تاپیک+گرانستار دانست.

به منظور بررسی اثر تغییر در سایه انداز گیاهی از طریق قطع برگ بر عملکرد و اجزای عملکرد سه رقم ذرت دانه ای یک آزمایش مزرعه ای به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با عامل رقم در 3 سطح 700)، 604 و (301 و عامل قطع برگ در 4 سطح (بدون قطع برگ، قطع برگ بلال، قطع برگ های بالای بلال، و قطع برگ های پایین بلال) و با سه تکرار طراحی و در سال 1384 اجرا شد. نتایج نشان داد که قطع برگ، رقم و ترکیبات آنها بر طول بلال، کچلی، تعداد ردیف در بلال و عملکرد دانه تاثیر معنی داری گذاشت. تعداد دانه در ردیف ارقام متفاوت بود و قطع برگ نیز آن را تحت تاثیر قرار داد. وزن هزار دانه تحت تاثیر هیچکدام از تیمارهای قطع برگ قرار نگرفت. در مجموع تیمارهای بدون قطع برگ، قطع برگ بلال و قطع برگ های پایین بلال، طول بلال مشابهی داشتند و قطع برگ های بالای بلال سبب کاهش طول بلال شد. کاهش طول بلال و کچلی آن، تعداد دانه در ردیف بلال و عملکرد به ترتیب نزولی در ارقام 700، 604 و 301 مشاهده شد. بیشترین تعداد ردیف در بلال، تعداد دانه در ردیف و عملکرد از تیمار شاهد به دست آمد. تیمار قطع برگ بلال و تیمار قطع برگ های پایین بلال از نظر میزان این سه صفت مذکور در درجه دوم قرار گرفتند. تیمار قطع برگ های بالای بلال کمترین تعداد ردیف، تعداد دانه در ردیف و عملکرد را تولید نمود. در رقم زودرس 301 تیمارهای قطع برگ های پایین بلال و بدون قطع برگ عملکرد مشابهی داشتند اما در ارقام متوسط رس 604 و دیر رس 700 عملکرد در تیمار بدون قطع برگ بیش از تیمارهای دیگر بود. عکس العمل رقم زود رس 301 نسبت به حذف و قطع بخشی از برگ ها (source) به مراتب شدیدتر از رقم دیر رس 700 است. تاثیر ناچیز و غیر معنی دار حذف برگ های پایین بلال در میزان عملکرد دانه ذرت، نشان می دهد که به ترتیب ارقام متوسط رس و زود رس 604 و 301 مورد بررسی را می توان در تراکم های بالاتری کشت نمود و همچنین توان کشت مخلوط با سایر گیاهان )حبوبات( را دارند.

اگرچه رابطه مبدا-مقصد در شرایط تنش خشکی نسبت به شرایط مطلوب، می تواند متفاوت باشد، اما پژوهش های اندکی به این موضوع پرداخته اند. در پژوهش حاضر رابطه مبدا-مقصد تحت شرایط تنش خشکی در یک آزمایش مزرعه ای در قالب طرح آماری بلوک های کامل تصادفی به روش کرت های دوبار خرد شده در دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز در سال زراعی 93-1392 مورد بررسی قرار گرفت. تیمارها شامل رژیم آبیاری در دو سطح آبیاری مطلوب و قطع آبیاری در گلدهی در کرت های اصلی، ارقام گندم پیشتاز، چمران و مرودشت در کرت های فرعی و تیمار بدون برگ زدایی و برگ زدایی همه برگ ها به جز برگ پرچم در زمان ساقه دهی و گلدهی در کرت های فرعی فرعی بودند. نتایج نشان داد که تنش خشکی و برگ زدایی باعث کاهش معنی دار طول سنبله، تعداد دانه در سنبله، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک و عملکرد دانه و همچنین بهره وری آب در هر سه رقم گردید. تاخیر در برگ زدایی، اثر منفی آن را بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام گندم کاهش داد، به طوری که برگ زدایی در مراحل ساقه دهی و گل دهی به ترتیب با 68.4 و 31.4 درصد کاهش در عملکرد دانه میانگین ارقام همراه بود. کاهش عملکرد دانه در تیمار برگ زدایی در زمان ساقه دهی به دلیل کاهش تعداد دانه و در تیمار برگ زدایی در زمان گلدهی باعث کاهش وزن دانه بود. تیمار برگ زدایی، توانست بخشی از افت عملکرد و اجزای عملکرد در اثر تنش خشکی را تعدیل کند، از سوی دیگر، رقم چمران بیش ترین تحمل را به تنش خشکی و برگ زدایی داشت، بنابراین، در این شرایط کارکرد رقم چمران بیش تر خواهد بود. با توجه به تحمل بالاتر رقم چمران به تنش خشکی و برگ زدایی، استفاده از این رقم در مناطق مواجه با محدودیت رطوبت شایسته پژوهش های بلند مدت با جزییات بیش تری است.